×

Köpeğiniz Muhtemelen Bir Kurt Kadar Zeki Değil

  • Bilim
  • 6.10.2017 06:55:05
  • 4394 okunma

Evcilleştirilmiş köpeklerin aksine kurtların, sebep-sonuç algıları var olmakla beraber, insanlar tarafından verilen komutları dinleme konusunda köpeklerden geri kalır bir yanları yok.


Viyana'da bulunan Veterinerlik Üniversitesi'nin Kurt Bilimleri Merkezi'nde çalışan araştırmacılara göre bu algı farkının, evcilleştirme süreciyle bir ilişkisi olabilir.


Hayvan zekâsını ölçmek için çeşitli yollar vardır ve bunlardan en yaygın olanı sebep-sonuç ilişkisini anlamak için yapılan testlerdir. 


Örneğin, çok zeki olarak bilinen kargalar, bir yeme ulaşabilmek için su dolu bir tüpe taşlar atıp yemi su yüzüne çıkartarak bu kavramı gayet iyi anladıklarını göstermişlerdir (1).


Papağanlardan bazıları da bu yeteneğe sahipler. Örneğin, özel olarak hazırlanmış bir testte ipi çekmenin onlara yem vereceğini anlayabilmişlerdir (2).


Kediler de her ne kadar bazı koşullar altında olsa da sebep-sonuç ilişkisini anlayabiliyorlar (3). Bununla beraber köpekler de birtakım davranışların birtakım sonuçları olacağı konusunda insanlar tarafından eğitilebilirler fakat bu işi kendi başlarına yapma konusunda ise pek de iyi değiller.

 


Köpeklerin ve kurtların ne kadar iyi akıl yürütebildiklerini görmek için araştırma ekibi, bir sürüde yaşayan 14 köpek ile insanlarla sosyalleşmiş 12 köpeği test etti. Ekip ayrıca ev hayvanı olarak yaşayan 12 köpek üzerinde de test uyguladı (4).


Almanya'da Max Planck Enstitüsü, İnsan Tarihi Bilimi'nde çalışan hayvan psikoloğu Juliane Bräuer, "Bizim çalışmamız, hem aynı koşullar altında ve aynı geçmişe ve eğitim sürecine sahip köpeklerle kurtları, hem de sürü içinde yaşayan köpeklerle, insan aileleriyle birlikte ev köpeği olarak yaşayan köpekleri karşılaştırdığı için eşi benzeri yoktur," diyor (5).


Bu sayede bu çalışma, farklı yaşam koşullarının köpeklerin sebep-sonuç ilişkisini kurabilmesinde bir rolü olup olmadığını belirleyebildi.


Testte çifter çifter konteynerler hazırlanmıştı. Bunlardan bir tanesinde yemek ödülü varken diğeri boştu. Hayvanlara, hangi konteynerde yemek olup olmadığını anlamaları için üç farklı ipucu verildi.

 

Test yapılırken, Michelle Lampe / Wolf Science Center (Kurt Bilimleri Merkezi)


Bunlardan bir tanesi iletişim yoluylaydı ve bunda kişi, bir yandan doğru konteynere işaret ederek diğer yandan da köpekle doğrudan göz teması kuruyordu.


İkincisi davranışsal olup bunda kişi herhangi bir göz teması kurmadan doğru konteynere işaret ediyor ya da onu kokluyordu.


Üçüncüsü ise sebep-sonuç ilişkisi içeriyordu ve ortalıkta hiçbir insan yoktu ve doğru konteyner hareket ettirildiği zaman ses çıkarıyordu.


Kurtlar ve her iki gruptan köpek de iletişim yoluyla verilen ipuçlarıyla doğru yemek konteynerini seçebildiler. Davranışsal yolla verilen ipuçlarında bütün hayvanlar testte başarısız oldu.


Fakat sebep-sonuç ilişkisinin baz alındığı son testte fark daha barizdi. Kurtlar yemeği bulabilirken, hem ev hayvanı hem de bir sürüye ait olan köpekler, yemeği bulmakta çok daha zorlanıyorlardı.

 


Hollanda'daki Radboud Üniversitesi'nden biyolog Michelle Lampe, "Çalışmamızın sonuçları, evcilleştirmenin köpeklerimizin sebep-sonuç algılarını etkilediğini öne sürmektedir," diyor.


"Yine de bu, illâ kurtların köpeklerden daha zeki olduğu anlamına gelmek zorunda değil," diye ekliyor.


"Bu farklılıklar, kurtların köpeklere kıyasla nesneleri inceleme konusunda daha inatçı olmalarıyla açıklanabileceği de göz ardı edilemez. Köpekler, yemeği bizden almaya şartlanmışken kurtlar yemeklerini doğada bulmalıdırlar."


Yine de burada altı çizilmesi gereken başka bir şey var, o da kurtların, insanlardan gelen ipuçlarını anlama konusunda köpekler kadar iyi olduğudur. Bu da bize evcilleşmenin ilk olarak nasıl olageldiği hakkında önemli bilgiler sunabilir.


Bräuer'ın da dediği gibi, "İnsanlarla sosyalleştikten sonra insanların iletişimsel ipuçlarını anlayabilme yetileri, kurtların evcilleşmesini sağlamış olabilir (6).

 

 

 

Yazan: Starr, M. ((2017, 20 Eylül). Your Dog Is Probably Dumber Than a Wolf, And Here's Why. Science Alert. 

 

Çeviren: Can Mörel

 

Düzenleyen: Anadolu Kedisi

 

Fotoğraflar: Gray wolf in wildlife sanctuary, Regina

 

 

Kaynaklar:
1. Jelbert, S. A., Taylor, A. H., Cheke, L. G., Clayton, N. S., & Gray, R. D. (2014). Using the Aesop's Fable paradigm to investigate causal understanding of water displacement by New Caledonian crows. PloS one, 9(3), e92895.
2. Krasheninnikova, A., Bräger, S., & Wanker, R. (2013). Means–end comprehension in four parrot species: explained by social complexity. Animal cognition, 16(5), 755-764.
3. Whitt, E., Douglas, M., Osthaus, B., & Hocking, I. (2009). Domestic cats (Felis catus) do not show causal understanding in a string-pulling task. Animal cognition, 12(5), 739-743.
4. Lampe, M., Bräuer, J., Kaminski, J., & Virányi, Z. (2017). The effects of domestication and ontogeny on cognition in dogs and wolves. Scientific reports, 7(1), 11690.
5. University of Veterinary Medicine, Vienna (2017, September 15). Wolves understand cause and effect better than dogs
6. Max Planck Institute for the Science of Human History. (2017, September 15). Wolves understand cause and effect better than dogs

Paylaş